'મન કી બાત'માં 'હરગીલા' પક્ષીનો ઉલ્લેખ, PM મોદીએ કહ્યું -"જેને એક સમયે અશુભ માનવામાં આવતું હતું તે હવે ગામડાઓની ઓળખ બની ગયું છે."

પ્રધાનમંત્રીએ કહ્યું કે હરગીલા એક ખૂબ જ દુર્લભ પક્ષી છે જે પ્રકૃતિને સ્વચ્છ રાખવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે. આમ છતાં, તેના વિશે ગેરમાન્યતાઓ લાંબા સમય સુધી ચાલુ રહી. લોકોને તેમની આસપાસ આ પક્ષી જોવાનું ગમતું ન હતું. જે વૃક્ષો પર હરગીલાએ માળા બનાવ્યા હતા તે પણ કાપી નાખવામાં આવ્યા હતા.

પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ તેમના રેડિયો કાર્યક્રમ 'મન કી બાત'ના 135મા એપિસોડમાં આસામના એક દુર્લભ પક્ષી 'હરગીલા' (ગ્રેટર એડજ્યુટન્ટ સ્ટોર્ક) અને તેના સંરક્ષણની પ્રેરણાદાયી વાર્તા શેર કરી. તેમણે સમજાવ્યું કે એક સમય હતો જ્યારે આસામના કેટલાક વિસ્તારોમાં આ પક્ષીને અશુભ માનવામાં આવતું હતું, પરંતુ લોકોની માનસિકતા બદલવાના પ્રયાસોએ હવે તેને ગામડાઓની ઓળખ બનાવી દીધી છે.

પ્રધાનમંત્રીએ કહ્યું કે હરગીલા એક ખૂબ જ દુર્લભ પક્ષી છે જે પ્રકૃતિને સ્વચ્છ રાખવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે. આમ છતાં, તેના વિશે ગેરમાન્યતાઓ લાંબા સમય સુધી ચાલુ રહી. લોકોને તેમની આસપાસ આ પક્ષી જોવાનું ગમતું ન હતું. જે વૃક્ષો પર હરગીલાએ માળા બનાવ્યા હતા તે પણ કાપી નાખવામાં આવ્યા હતા.

પીએમ મોદીએ સમજાવ્યું કે, આ સમય દરમિયાન જીવવિજ્ઞાની પૂર્ણિમા દેવી બર્મને આ પરિસ્થિતિનું અવલોકન કર્યું અને લોકોની માનસિકતા બદલવાનો સંકલ્પ કર્યો. પૂર્ણિમા દેવીએ સૌપ્રથમ મહિલાઓ સાથે વાતચીત કરી અને વૈજ્ઞાનિક તથ્યોના આધારે પર્યાવરણ માટે હરગીલાનું મહત્વ સમજાવ્યું. ધીમે ધીમે મહિલાઓ આ અભિયાનમાં જોડાઈ, અને એક નોંધપાત્ર પરિવર્તન જોવા મળ્યું. એક સમયે અશુભ અને ગામડાઓથી દૂર ભગાડવામાં આવતું આ પક્ષી હવે ઘણા ગામડાઓ માટે ઓળખ અને ગૌરવનું પ્રતીક બની ગયું છે. પ્રધાનમંત્રીએ આ પ્રયાસને સામાજિક જાગૃતિ અને સામૂહિક ભાગીદારીનું એક તેજસ્વી ઉદાહરણ ગણાવ્યું.

હરગીલા વિશ્વની દુર્લભ અને સૌથી મોટી ક્રેન પ્રજાતિઓમાંની એક છે. તેનું નામ સંસ્કૃત શબ્દો "હદ" (હાડકું) અને "ગિલા" (ગિલી જવું) પરથી ઉતરી આવ્યું છે, જેનો અર્થ "હાડકું ગળી જનાર પક્ષી" થાય છે. તે મુખ્યત્વે આસામ, ભારત અને કંબોડિયાના ભાગોમાં જોવા મળે છે. આ પક્ષીની વૈશ્વિક વસ્તીના આશરે 80 ટકા આસામમાં રહે છે. હરગીલા એક માંસાહારી અને સફાઈ કામદાર પક્ષી છે. તે મૃત પ્રાણીઓ અને કચરો ખાઈને કુદરતી સફાઈ કામદાર તરીકે કાર્ય કરે છે. વધુમાં તે ભીના મેદાનો અને જળાશયોની આસપાસની ઇકોસિસ્ટમને સ્વચ્છ અને સંતુલિત રાખવામાં પણ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.