લોકસભામાં રજૂ થયું હેલ્થ એન્ડ સિક્યોરિટી સેસ બિલ, ડિમેરિટ ગુડ્સ પર વધશે ટેક્સ

નાણા મંત્રી નિર્મલા સીતારમણે લોકસભામાં હેલ્થ એન્ડ સિક્યોરિટી સેસ બિલ, 2025 રજૂ કર્યું છે, જે પાન મસાલા જેવા ડિમેરિટ ગુડ્સ પર વધારાનો કર (સેસ) લગાવીને તેની આવક રાજ્યો સાથે આરોગ્ય યોજનાઓ માટે વહેંચશે.

નાણા મંત્રી નિર્મલા સીતારમણે ગુરુવારે લોકસભામાં ‘હેલ્થ એન્ડ સિક્યોરિટી સેસ બિલ, 2025’ રજૂ કર્યું. આ બિલ હેઠળ પાન મસાલા જેવા ઉત્પાદનો પર વધારાનો કર (સેસ) લગાવવામાં આવશે. મંત્રીએ સ્પષ્ટ કર્યું કે આ સેસ કોઈ પણ જરૂરી વસ્તુ પર લાગુ નહીં થાય અને તેનાથી થનારી આવક રાજ્યો સાથે વહેંચવામાં આવશે, જેથી તેઓ આરોગ્ય યોજનાઓ પર ખર્ચ કરી શકે.

સીતારમણે કહ્યું કે આ સેસ તે “ડિમેરિટ ગુડ્સ” પર લગાવવામાં આવશે, જેને ખરીદવા અથવા ઉપયોગ કરવાથી સ્વાસ્થ્ય માટે ગંભીર જોખમ ઊભું થાય છે. સરકાર ઈચ્છે છે કે આ વસ્તુઓની કિંમત વધે જેથી લોકો તેને ઓછી ખરીદે.

તેમણે જણાવ્યું કે પાન મસાલા પર GST નો મહત્તમ દર 40 ટકા રહેશે અને આ નવા સેસનો GST ની આવક પર કોઈ અસર પડશે નહીં. આ સેસ કારખાનાઓની મશીનોની ઉત્પાદન ક્ષમતાના આધારે લગાવવામાં આવશે. એટલે કે, દરેક ફેક્ટરીની સેસની જવાબદારી તેની ક્ષમતા અનુસાર અલગ-અલગ હશે.

નાણા મંત્રીએ જણાવ્યું કે પાન મસાલા પર એક્સાઇઝ ડ્યુટી લગાવી શકાતી નથી, તેથી અલગથી આ સેસ બિલ લાવવામાં આવી રહ્યું છે, જેથી ઉત્પાદન પર પણ કર લાગે અને વપરાશ પર GST પહેલેથી જ લાગુ છે.

આ પહેલા બુધવારે લોકસભાએ એક બિલ પસાર કર્યું હતું, જેના હેઠળ તમાકુ પર GST ઉપરાંત એક્સાઇઝ ડ્યુટી પણ લગાવવામાં આવશે. વર્તમાનમાં પાન મસાલા, તમાકુ અને તેનાથી જોડાયેલા ઉત્પાદનો પર 28% GST અને અલગ-અલગ દરનો વળતર સેસ લાગે છે. વળતર સેસ સમાપ્ત થવા પર GST દર 40% થઈ જશે.